Yamaha roept wereldwijd maar liefst 21.800 motorfietsen terug vanwege een mogelijk defect aan de automatische Y-AMT-transmissie. Het probleem kan ervoor zorgen dat de versnellingsbak tijdens het rijden niet meer schakelt. De fabrikant neemt het risico zo serieus dat eigenaren van betrokken motoren het dringende advies krijgen voorlopig niet meer te rijden.
De omvang van de terugroepactie werd woensdag 28 oktober duidelijk, toen Yamaha in Duitsland officieel bekendmaakte dat daar alleen al 2.590 motorfietsen terug moeten naar de dealer. Het gaat om de MT-09 Y-AMT, Tracer 9 GT Y-AMT en Tracer 9 GT+ Y-AMT.
De eerste terugroepactie begon eind september in Japan. Inmiddels heeft het probleem ook Europa bereikt, waar Yamaha de betreffende schakelas kosteloos gaat vervangen.
Wat is er mis met Yamaha’s Y-AMT?
Y-AMT staat voor Yamaha Automated Manual Transmission. Het systeem neemt zowel het koppelen als het schakelen over van de bestuurder. In plaats van een traditionele schakelpook en koppelingshendel gebruikt Yamaha elektromechanische bediening om een conventionele versnellingsbak aan te sturen.
Juist in die mechanische bediening is een probleem ontdekt. Door herhaalde belasting kan een aanslag op de schakelas beschadigd raken en uiteindelijk afbreken. Als dat gebeurt, kan de versnellingsbak niet meer normaal schakelen.
Dat is tijdens het rijden een serieus probleem. De motorfiets kan in een versnelling blijven hangen, terwijl onder bepaalde omstandigheden ook een ongewenste schakelbeweging mogelijk is. In dat laatste geval kan de stabiliteit van de motorfiets in gevaar komen.
In Japan waren bij de oorspronkelijke terugroepmelding 40 defecten bekend, zonder geregistreerde ongevallen. Het gaat dus niet om een probleem dat zich bij iedere Y-AMT-transmissie voordoet, maar de mogelijke gevolgen zijn ernstig genoeg voor een grootschalige terugroepactie.
Yamaha adviseert om niet verder te rijden
Opvallend is het nadrukkelijke rijadvies van Yamaha. In Duitsland krijgen eigenaren van betrokken motorfietsen de instructie hun motor niet meer te gebruiken totdat de noodzakelijke reparatie is uitgevoerd.
Die bestaat uit het vervangen van de schakelasconstructie door een aangepaste uitvoering. Yamaha schat de benodigde werkplaatstijd op ongeveer 1,6 uur. Voor eigenaren zijn er geen kosten aan verbonden.
Het gaat dus niet om een software-update die even bij een onderhoudsbeurt kan worden uitgevoerd. De dealer moet daadwerkelijk een mechanisch onderdeel van het schakelsysteem vervangen.
Een flinke tegenvaller voor Yamaha
Voor Yamaha komt de terugroepactie op een ongelukkig moment. Het merk is Y-AMT juist over steeds meer modellen aan het uitrollen. De techniek moet het rijden comfortabeler maken, zonder het directe karakter van een conventionele versnellingsbak te verliezen.
Dat concept is aantrekkelijk. Je kunt zelf met schakelaars aan het stuur van versnelling wisselen of het systeem volledig automatisch laten schakelen. De mechanische basis blijft daarbij grotendeels gelijk aan die van een handgeschakelde motorfiets.
Een terugroepactie betekent uiteraard niet dat bij alle 21.800 motorfietsen daadwerkelijk een onderdeel defect is. Fabrikanten nemen bij veiligheidsproblemen doorgaans een veel grotere groep onder handen dan het aantal exemplaren waarbij het defect al is vastgesteld. Toch is dit een forse tegenvaller voor een transmissiesysteem dat Yamaha nog maar relatief kort op de markt heeft.
En de Nederlandse Yamaha’s?
Een officiële Nederlandse terugroepmelding ontbreekt vooralsnog. Dat lijkt vooral een kwestie van tijd. De betrokken modellen worden immers ook hier verkocht, met dezelfde Y-AMT-techniek als in Duitsland en andere Europese landen waar de actie al loopt.
Het zou dan ook bijzonder verrassend zijn als Nederland buiten schot blijft. Hoeveel Nederlandse motorfietsen uiteindelijk moeten worden aangepast, is nog onbekend. Eigenaren van een MT-09 of Tracer 9 met Y-AMT doen er verstandig aan nu al bij hun Yamaha-dealer te informeren of hun chassisnummer onder de terugroepactie valt. Zeker gezien het nadrukkelijke advies van Yamaha om met betrokken motorfietsen voorlopig niet verder te rijden.